Afscheid De laatste patiënten zijn behandeld, de laatste les is verzorgd en ik ben nu bezig met een rondje afscheid van alle medewerkers van Eva Demaya. Dat zijn er ongeveer 40 en ik ben daar wel een dagje mee zoet. Ze willen allemaal dat ik blijf (nee, echt niet, dat gaat niet, er is ook nog een thuis voor mij) en vervolgens willen ze allemaal dat ik terug kom (dat kan ik niet beloven, dat hangt van zoveel andere dingen af). Ik heb hier heerlijk gewerkt, ik heb meer dan 300 patiënten gezien en behandeld. Ik heb van velen van hen foto’s gemaakt en ook van hun dossiers. Materiaal te over om in presentaties te laten zien hoe het hier werkt. Ik heb 8 weken tussen de Malawiërs gewoond en gewerkt en de verschillen vallen langzamerhand wat weg tot ze plotseling ook weer opduiken als een hele dikke stapel pannekoeken onaangeroerd blijft, omdat ze vooral eerst hun eigen nsmima met relish (maispap met groente) willen eten. De meesten raken de pannekoeken niet aan. Ik wilde hen ook iets laten zien van onze feest-eet-cultuur en ze vonden mij als kok wel heel geweldig, maar het resultaat van mijn activiteiten…….nee, toch maar niet. Degenen die het probeerden waren heel enthousiast, maar de meesten begonnen er toch maar liever niet aan. In veel opzichten heb ik steeds het gevoel gehad dat het voor mij gemakkelijker is om deel te nemen aan de Afrikaanse cultuur dan dat Afrikanen stukjes van de onze willen “proeven”. Ik weet het ook wel, het is een zeer traditioneel ingestelde bevolking: “We gaan het niet anders doen dan we gewend zijn” en misschien is dat ook wel het ingewikkelde aan ontwikkelingshulp. Medische zorg geven past daar uiteraard helemaal in, want als je buikpijn hebt ga je naar de dokter voor een medicijn. Omdat homeopathische zorg hier helemaal niets kost (en veel mensen geen geld hebben om de dokter en zijn medicijnen te betalen) komen ze vanzelf ook in de homeopatische kliniek terecht. Ze weten het verschil in feite niet en dat maakt ook niet zo uit. Behalve dat er hier in de kliniek patiënten behandeld worden, worden er hier ook homeopaten opgeleid en zij kunnen er wellicht voor zorgen dat wat er gezaaid wordt ook weer kan uitgroeien. Hoe kan ik het beste duidelijk maken wat de ervaringen van de Malawiërs zijn met mij als mzungu-homeopaat over de vloer? Ik denk dat ik dat het beste kan doen door hier integraal de afscheidsbrief van Andrea Mkandawire op te nemen. Hij gaf mij deze brief op de laatste lesdag. Ik liep naar buiten na het afscheid en hij kwam achter mij aan en gaf mij deze brief met de woorden: “This is from me for you, Arjen”. Mphangala, 2nd of July 2010. Dear Arjen, Surely, your stay here made me know much about Homeopathy, especially “Repertory” and other technics about how to take a complete case. I would like to let you know that Homeopathy I liked it just from the first day I started learning. My aim is to become a good Malawian (African) homeopath. I will do my level best treating and studying, because you have provided me with the materials that I did not know I may have. You have brought me to a higher level. You know, I am a human brought up in a different culture. May be I have done wrong to you or disappointed you in any way of living. Please, I beg you to forgive me. Arjen, at least in every day of my life I feel sorry that I failed to attend higher school education, because school was my favourite. But see now, the environment in which I was brought up did not allow me to attend higher education. Now homeopathy was introduced to me. Then I thought in my mind: “Oh! May be this is my way.”So here I am, very happy with studies and helping my people in villages. I assure you, the resources you have provided me it is a good encouragement to my practice. May you give thanks to Joyce and tell those who supported you for coming here. I and my family wish you a good journey back home and better life as you will be celebrating your birthday. I remain, your student, Andrea Mkandawire. Dan ben ik toch echt eventjes heel stil. Daar staat het dan allemaal, hoe een eenvoudige boer uit het noordwesten van zo’n afgelegen Afrikaans land, ergens verstopt tussen de bergen in de rift-valley, de weken met mij heeft ervaren. Ik vind het ongelooflijk. Zo prachtig van eenvoud. Zo blij met de spullen. Ineens is het dan alle moeite en geld waard. Je zult zijn praktijkboek zien en dan zie dat hij werkelijk klassieke homeopathie bedrijft met helemaal niks aan materiaal. Er is een foto van hem en die is zo vreselijk duidelijk wat dat betreft. Als je je dat allemaal realiseert wat hij daar zit klaar te spelen, dan weet ik wel weer hoe vreselijk dankbaar ik mag zijn met wat ik allemaal heb. Ik heb Andrea een sms gestuurd dat ik op dinsdagmorgen (hij komt dan toch naar EvaDemaya toe omdat Karen dan les geeft) graag nog een uurtje met hem over deze brief wil praten. Langzamerhand ontpopte hij zich als zo’n vreselijk aardige en dankbare man. Werkelijk niet gespeeld (dat doen anderen soms wel hoor en dat heb ik dan snel door), want anders schrijf je niet een brief als deze.